نوشیدن آب سرد یا آب یخ برای بسیاری از افراد لذتبخش است، مخصوصاً در روزهای گرم سال یا بعد از فعالیت بدنی. با این حال، برخی افراد بعد از نوشیدن آب بسیار سرد دچار علائمی مثل دلدرد، تپش قلب، سردرد یا احساس ناراحتی در قفسه سینه میشوند. همین موضوع باعث شده است که بحث درباره خطرات آب یخ برای بدن به یکی از موضوعات پرجستجو در اینترنت تبدیل شود.
واقعیت این است که دمای مایعاتی که مینوشیم میتواند روی بدن تأثیر بگذارد. بدن انسان برای عملکرد طبیعی نیاز دارد دمای داخلی خود را در محدوده مشخصی نگه دارد. وقتی مایعات بسیار سرد وارد بدن میشوند، بدن مجبور میشود انرژی مصرف کند تا دمای آنها را تنظیم کند. در برخی افراد این فرآیند میتواند باعث ایجاد علائم ناخوشایند شود.
در این مقاله بهطور کامل بررسی میکنیم که نوشیدن آب یخ چه تأثیری روی بدن دارد، در چه شرایطی ممکن است مضر باشد و چه کسانی باید در مصرف آب بسیار سرد احتیاط کنند.
آب یخ در بدن چه اتفاقی ایجاد میکند؟
وقتی آب بسیار سرد یا یخدار مینوشید، این مایع ابتدا وارد دهان و سپس مری و معده میشود. دمای پایین آب باعث میشود رگهای خونی در این نواحی بهطور موقت منقبض شوند. این واکنش طبیعی بدن برای حفظ دمای داخلی است.
بعد از ورود آب سرد، بدن تلاش میکند دمای آن را به حدود ۳۷ درجه سانتیگراد برساند. این کار از طریق گردش خون و مصرف انرژی انجام میشود. در بیشتر افراد این فرآیند بدون مشکل انجام میشود، اما در برخی افراد ممکن است باعث ایجاد علائمی شود.
برای مثال، بعضی افراد بعد از نوشیدن آب یخ احساس میکنند که شکمشان منقبض شده یا دچار درد خفیف معده شدهاند. برخی دیگر ممکن است احساس لرز یا سردی در بدن داشته باشند. این واکنشها معمولاً موقتی هستند، اما اگر تکرار شوند، میتوانند آزاردهنده باشند.
تأثیر آب یخ بر معده و دستگاه گوارش
یکی از مهمترین بخشهایی که تحت تأثیر آب یخ قرار میگیرد، دستگاه گوارش است. معده برای هضم غذا نیاز به فعالیت طبیعی عضلات و آنزیمها دارد. ورود مایعات بسیار سرد میتواند بهطور موقت این فعالیت را کندتر کند.
برخی افراد بعد از نوشیدن آب یخ علائم زیر را تجربه میکنند:
-
احساس سنگینی در معده
-
نفخ
-
دلدرد
-
سوءهاضمه
-
اسپاسم معده
در افرادی که معده حساسی دارند، این علائم ممکن است بیشتر دیده شود. بهخصوص اگر آب بسیار سرد همراه با غذا مصرف شود، ممکن است فرآیند هضم کمی کندتر شود.
به همین دلیل بسیاری از پزشکان توصیه میکنند آب بسیار سرد بلافاصله بعد از غذا مصرف نشود، مخصوصاً در افرادی که مشکلات گوارشی دارند.
آیا آب یخ میتواند باعث تپش قلب شود؟
یکی از علائمی که بعضی افراد بعد از نوشیدن آب یخ گزارش میکنند، تپش قلب است. این موضوع میتواند به واکنش سیستم عصبی بدن مربوط باشد.
در بدن انسان عصبی به نام عصب واگ وجود دارد که نقش مهمی در تنظیم ضربان قلب و عملکرد دستگاه گوارش دارد. تحریک ناگهانی این عصب، مثلاً با نوشیدن مایعات بسیار سرد، میتواند در برخی افراد باعث تغییر موقت ضربان قلب شود.
این حالت معمولاً خطرناک نیست، اما اگر فردی سابقه بیماری قلبی یا آریتمی داشته باشد، بهتر است در مصرف آب بسیار سرد احتیاط کند.
تأثیر آب یخ بر سردرد و مغز
بسیاری از افراد تجربه کردهاند که بعد از خوردن نوشیدنی بسیار سرد دچار سردرد ناگهانی میشوند. این حالت که گاهی به آن “سردرد بستنی” گفته میشود، به دلیل واکنش سریع رگهای خونی در ناحیه سر ایجاد میشود.
وقتی ماده بسیار سرد با سقف دهان تماس پیدا میکند، رگهای خونی ابتدا منقبض و سپس منبسط میشوند. این تغییر سریع میتواند باعث ایجاد درد کوتاهمدت در سر شود.
این نوع سردرد معمولاً خطرناک نیست، اما نشان میدهد که بدن نسبت به سرما واکنش نشان میدهد.
چه کسانی نباید آب یخ بنوشند؟
اگرچه بسیاری از افراد میتوانند بدون مشکل آب سرد بنوشند، اما برخی افراد بهتر است در مصرف آب یخ احتیاط کنند.
افرادی که معده حساسی دارند ممکن است بعد از نوشیدن آب بسیار سرد دچار دلدرد یا سوءهاضمه شوند. همچنین افرادی که رفلاکس معده دارند ممکن است علائمشان بدتر شود.
افراد مبتلا به میگرن نیز گاهی نسبت به نوشیدنیهای سرد حساس هستند و ممکن است دچار سردرد شوند.
همچنین افرادی که مشکلات قلبی دارند، بهتر است از مصرف ناگهانی نوشیدنیهای بسیار سرد خودداری کنند، زیرا ممکن است باعث تغییر موقت ضربان قلب شود.
کودکان و سالمندان نیز ممکن است نسبت به تغییرات دما حساستر باشند و بهتر است مایعات را با دمای متعادل مصرف کنند.
آیا آب یخ باعث شوک به بدن میشود؟
یکی از باورهای رایج این است که آب یخ باعث “شوک” به بدن میشود. در واقع بدن انسان توانایی بالایی در تنظیم دما دارد و در بیشتر موارد نوشیدن آب سرد باعث شوک واقعی نمیشود.
اما اگر فردی بعد از فعالیت شدید بدنی یا در هوای بسیار گرم ناگهان مقدار زیادی آب یخ بنوشد، ممکن است احساس ناراحتی، سرگیجه یا ضعف کند. این حالت معمولاً به دلیل تغییر ناگهانی دما و واکنش بدن ایجاد میشود.
به همین دلیل توصیه میشود بعد از ورزش یا گرمای شدید، آب را بهتدریج و نه بهصورت بسیار سرد مصرف کنید.
آیا آب ولرم برای بدن بهتر است؟
بسیاری از متخصصان توصیه میکنند که بهترین دما برای نوشیدن آب، دمای متعادل یا کمی خنک است. آب ولرم یا آب با دمای اتاق معمولاً برای بدن راحتتر قابل تحمل است.
آب با دمای متعادل:
-
راحتتر جذب میشود
-
کمتر باعث تحریک معده میشود
-
احتمال ایجاد سردرد را کاهش میدهد
-
برای دستگاه گوارش مناسبتر است
به همین دلیل در بسیاری از فرهنگها نوشیدن آب با دمای معمولی رایجتر از آب یخ است.
آیا نوشیدن آب یخ همیشه مضر است؟
پاسخ کوتاه این است: نه همیشه. بسیاری از افراد بدون هیچ مشکلی آب سرد یا حتی آب یخ مینوشند. با این حال، اگر بعد از نوشیدن آب بسیار سرد علائمی مثل دلدرد، تپش قلب یا سردرد دارید، بهتر است مصرف آن را محدود کنید.
بدن هر فرد متفاوت است و واکنشها میتواند متفاوت باشد. چیزی که برای یک فرد کاملاً طبیعی است، ممکن است برای فرد دیگری آزاردهنده باشد.
بهترین روش نوشیدن آب چیست؟
برای حفظ سلامت بدن، بهتر است آب بهصورت منظم و با دمای متعادل مصرف شود. نوشیدن مقدار زیاد آب بسیار سرد در مدت کوتاه توصیه نمیشود.
بهتر است آب را در طول روز و بهصورت تدریجی بنوشید. همچنین اگر بدن شما نسبت به آب سرد حساس است، میتوانید از آب با دمای اتاق استفاده کنید.
جمعبندی
آب یکی از مهمترین نیازهای بدن است و نوشیدن آن برای سلامت ضروری است. اگرچه نوشیدن آب یخ برای بسیاری از افراد مشکلی ایجاد نمیکند، اما در برخی افراد میتواند باعث علائمی مثل دلدرد، سردرد یا تپش قلب شود.
بهتر است به واکنش بدن خود توجه کنید. اگر بعد از نوشیدن آب بسیار سرد احساس ناراحتی دارید، مصرف آن را کاهش دهید و از آب با دمای متعادل استفاده کنید.
در نهایت، مهمترین نکته این است که بدن به مقدار کافی آب دریافت کند، زیرا کمآبی میتواند مشکلات بسیار بیشتری نسبت به دمای آب ایجاد کند.
آیا میتوان از طریق وبسایت دکتر فاتحی اطلاعات بیشتری درباره بیماریهای قلبی دریافت کرد؟
بله، وبسایت دکتر شامل مقالات و اطلاعات مفید در مورد بیماریهای قلبی است.
چگونه میتوان با دکتر فاتحی ارتباط برقرار کرد؟
از طریق شماره تماس ۰۲۱۴۴۹۲۴۰۴۲ و یا اینستاگرام دکتر فاتحی میتوانید با ایشان ارتباط برقرار کنید.